Melendiz Çayı, Ihlara Vadisi’ni milyonlarca yıllık bir sürecin sonunda meydana getirmiştir. Kanyonun bugünkü hâlini almasını sağlayan Melendiz Çayı’na ilk çağlarda “Kapadokya Irmağı” anlamına gelen “Potamus Kapadukus” denilmekteydi. 14 kilometre uzunluğundaki vadinin başlangıç noktası Ihlara, son durağı ise Selime’dir.

Vadinin yüksekliği 100–150 metre arasında değişir. Vadi boyunca kayalara oyulmuş barınaklar, mezarlar ve kiliseler yer alır. Ihlara Vadisi’nde 6. yüzyıldan başlayarak 13. yüzyılın sonuna kadar devam eden kilise içi süslemeler günümüzde hâlen daha görünür olup, büyük ilgi çekmektedir. Bazı kiliseler, tıpkı yeraltı şehirlerinde olduğu gibi, birbirlerine tünellerle bağlıdır.

IHLARA VADİSİVadi boyunca yer alan kiliseleri iki gruba ayırmak mümkündür. Ihlara’ya yakın olan bölgedeki kiliselerin duvar resimleri Kapadokya sanatından uzak olmakla birlikte, Doğu etkisi altında kalmıştır. Belisırma yakınında yer alanlar ise Bizans tipi duvar süsleriyle bezenmiştir. Yine de Ihlara Bölgesi’nde Bizans dönemine ait kitabelerin sayısı çok azdır. Bu kitabelerden biri de Belisırma Köyü’ne yaklaşık 500 metre uzaklıktaki Aziz Geroge (Kırıkdamaltı) Kilisesi’ndeki Selçuklu Sultanı II. Mesud ve Bizans İmparatoru II. Andronikos’un adlarının geçtiği, 13. yüzyıla ait freskin üzerine yazılmıştır. Yazılarda, Selçuklular’ın bu bölgeyi ellerinde tuttukları zamanlarda gösterdikleri hoşgörü de vurgulanmıştır.

Tarihi tespit edilebilen kiliselerden Direkli Kilise (976-1025) ve Pürenli Seki Kilisesi’nin ise 10. yüzyıl başı ile 12. yüzyıl arasına ait olduğu tahmin edilmektedir Saint Georges Kilisesi de 1283-1295 yıllarına tarihlenmekte. Karanlık Kale Kilisesi’nin yapılışı 10. ve 11. yüzyılları buluyor. 10. yüzyılın ortalarına gelindiği zaman ise Bizanslılar, Toroslar ve Kilikya bölgelerini geri almış ve Ihlara bölgesine yeni kiliseler yaptırmışlardır. Bunlar da Bahaeddin Samanlığı Kilisesi, Sümbüllü Kilise ve Direkli Kilise adlarını taşımaktalar. 11. yüzyıl başlarında da Ala Kilise, Çanlı Kilise ve Karagedik Kilisesi yaptırılarak, sayıları arttırılmıştır.

1924 yılında nüfus mübadelesi gerçekleşince, bölgeye yeni kiliselerin yapımı da son bulmuştur. Ihlara vadisi jeomorfolojik özelliklerinden dolayı keşiş ve rahipler tarafından ibadet yeri olarak kullanılmıştır. Bu sebeple de günümüzdeki Aksaray ilimiz, Hıristiyanlığın ilk yıllarından beri önemli bir dinî merkez olmuştur. Hatta mezhep kurucuları olan Kayserili Basilius ve Nazianzos’lu Gregorius, 4. yüzyılda burada yetiştirilmişlerdir.

IHLARA VADİSİ NEREDE?

Ihlara Vadisi, Aksaray ilinde, İç Anadolu Bölgesi’nde yer alır. Hasandağı volkanından püsküren lavların ve sonrasında da akarsuyun aşındırması sonucunda oluşan bir vadidir. Aksaray’a 36 kilometre uzaklıkta bulunmaktadır.

IHLARA VADİSİNİN UZUNLUĞU KAÇ KM’DİR?

Ihlara Vadisi 14 kilometre uzunluğunda ve yüksekliği yer yer 150 metreye ulaşmakta. Aksaray’dan kaç kilometre uzakta olduğuna gelince, Aksaray il merkeziyle Ihlara Vadisi’nin arasında 36 kilometre mesafe vardır. Yolculuk yaklaşık bir saat sürer. Daha ayrıntılı bilgi ve güzergâh için Ihlara Vadisi harita detayları, vadiye gitmek isteyenlere yardımcı olacaktır.

IHLARA VADİSİ’NİN MERDİVENLERİ

Yüzlerce metre yükseklikteki kanyonların arasındaki Melendiz Çayı’na ve vadiye inmek için 394 merdiveni bulunan Ihlara Vadisi’nde turistlerin iniş çıkışlarının kolaylaştırılması, yaşlı ziyaretçilere kolaylık olması ve Ihlara Vadisi’nin ziyaretçi sayısının artırılması amacıyla, İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü tarafından 2013 yılında başlatılan Ihlara Vadisi İniş Çıkış Sistemleri Fizibilite Projesi çalışması yürütülmektedir.

Yüksekliğin yüzlerce metreye ulaştığını düşündüğümüzde çok da kolay inilip çıkılan bir yer olmadığı aşikar. Bu nedenle, gezmeye gelen turistlerin, yaşlıların ya da küçük yaştaki ziyaretçilerin rahatça vadiye inip çıkması çok mümkün olmuyor. Bu sorunun önüne geçilmesini sağlayan projede basamak sayısı artırılacak ve daha rahat iniş çıkış sağlayan bir yol düzeneği kurulacak. Ihlara Vadisi merdivenleri iniş çıkış sistemleri projesi kapsamında hiçbir şekilde doğaya zarar vermeden bir çalışma yürütülecek. Yapılan tüm çalışmalarda doğal alan zarar görmeyecek.

IHLARA VADİSİ GİRİŞ ÜCRETİ

Ihlara Vadisi giriş ücreti kişi başı 20 Türk Lirası’dır. Vadiye girmek için Müzekart da kullanılabiliyor. Müzekart ile yılda iki kere, Müzekart+ ileyse sınırsız olarak gezmeniz mümkün. Bu karta sahip olmayan ziyaretçiler ise girişte 20 Türk Lirası ödeyerek içeri girebiliyor.

Vadiye Nisan’dan Ekim’e kadar 07.00-19.00 saatleri arasında, Kasım’dan Mart’a kadar da 08.00-17.00 saatleri arasında ziyaretçi kabul ediliyor. Haftanın yedi günü ziyarete açık olsa da bir istisna olarak dinî bayramların birinci günü 13.00’e kadar kapalı oluyor.

Biletler Ihlara Vadisi gişesinden alınabileceği gibi internet üzerinden de temin edilebiliyor. Buraya kadar gelmişken başka geziler de yapmak isteyenler olursa, Aksaray Manastır Vadisi Örenyeri’ne ve Aksaray Müzesi’ne 5, Saratlı Kırkgöz Yeraltı Şehri’ne 10 Türk Lirası ödeyerek girebilirler. Tüm bu mekân ve ören yerlerinde de Müzekart geçerli.